طلاي علي با افتخار تقديم شما دوست عزيز مينمايد

مجموعه مقالات درباره

تربيت و رشد كمالات

توصيه شده براي كليه كودكان ، جوانان و پدر و مادرها و شما كه عاشق پيشرفت هستيد

بيش از هزاران نكته و موضوع در اين قسمت موجود است

 

 

 

 

 

 

 

شیوه‏های تربیت جوان

 

چاپ
   

روش درک واقعیات جوانی


بی تردید جوانی از حساسترین و پرمخاطره ترین دوران زندگی است. جوان با همه تواناییها، به خاطر حساسیت مقطع سنی، مشکلات ، کمبودها و واقعیات انکار ناپذیر دارد. عدم درک جوان و بی‏ توجهی به واقعیات طبیعی‏اش چه بسا، به جای تربیت ، سبب گمراهی ‏جوان می‏شود.

 

روش احترام و مسوولیت دادن به جوان


احترام به شخصیت جوان و مسوولیت دادن به او از شیوه‏های مهم‏تربیتی شمرده می‏شود. جوان، با همه مشکلات و واقعیات دوره‏ جوانی ، برای ایفای نقش و انجام مسولیتهای مختلف توانایی ‏بسیار دارد. عدم اعتماد به جوان و بی ‏توجهی به تواناییهای اومانع شکوفایی استعدادهاست و در نتیجه به عدم رشد مطلوب جوان‏ می‏انجامد. سیره گرانسنگ رسول گرامیصلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم در مسیر دشوار تربیت ، بهترین‏ سرمشق شمرده می‏شود. آن بزرگوار به جوانان اعتماد می‏کرد و کارهایی بس مهم به آنان می ‏سپرد.

 

روش محبت و رفاقت


محبت داروی بی ‏نظیر بسیاری از دردهاست. محبت ‏بسیاری مشکلات‏ عاطفی و اجتماعی را از میان می‏برد. محبت موثرترین شیوه تربیتی‏ است. جوان کانون عاطفه و احساسات است و تشنه محبت صادقانه. ایجاد رابطه عاطفی و صمیمی در تربیت او بسیار سودمند است. درطریق تربیت، تندی، سختگیری و فشارهای روانی نه تنها مفید نیست، بلکه سبب رنجش جوان و لجاجت ‏بیشتر او می‏شود. جوانی، بویژه آغاز آن، زمان دوستی و دوست‏یابی است و جوان شدیدا ازدوستان خود تاثیر می ‏پذیرد. این ویژگی ایجاب می‏کند که والدین‏فرزندان خود را در انتخاب دوستان صالح یاری کنند و مهمتر اینکه خود برای او دوستی صمیمی باشند، آنها باید ضمن انجام‏دادن وظیفه پدری و مادری، دوستانی خوب و صمیمی برای جوانشان‏باشند. محبت و رفاقت صمیمانه با فرزند چنان مهم است که امام‏صادقعلیه‌السلام آن را راه درست تربیت در هفت‏ ساله سوم زندگی می‏داند.آن حضرت می‏فرماید: بگذار فرزندت هفت ‏سال بازی کند،هفت ‏سال اورا با آداب و روشهای مفید تربیت کن و در هفت‏سال سوم مانند دوست صمیمی با وی همراه باش

 

روش موعظه


موعظه از شیوه‏های موثر در تربیت فرزندان جوان است. اگر اندر زبان منطق و عطوفت همراه باشد، بسیار موثر و کار ساز است.معصومان(علیهم السلام) از این شیوه بسیار بهره می‏بردند. علی علیه‌السلام نیز فرزندش امام حسین علیه‌السلام را چنین موعظه کرده است: فرزندم، تو رابه تقوای الهی، در نیازمندی و بی‏نیازی، و سخن حق، هنگام ‏خشنودی وخشم، و میانه روی، در فقر و بی‏نیازی، و عدالت، دررفتار با دوست و دشمن، و کار و تلاش، هنگام نشاط و بی‏حالی، و خشنود بودن از خداوند، در سختی و گشایش و... سفارش می‏کنم.

 

روش احترام به شخصیت


جوان برای شخصیت ‏خود اهمیت‏ بسیار قائل است، هرنوع کم توجهی ‏را بی ‏احترامی به شخصیت ‏خود می‏داند. و چه بسا واکنش نشان‏ می‏دهد. احترام به شخصیت جوان در تربیت او بسیار موثر است. اگرجوان خود را بی‏ مقدار و حقیر بشمارد، احساس کند در نظر دیگران‏ اعتبار و جایگاهی ندارد و نزد دیگران از احترام و ارزش برخوردار نیست، تلاش در جهت رشد و تربیت ‏خود را بی ‏ثمر می‏داند و چه ‏بسا رفتارهای نابهنجار بروز می‏دهد.امام هادی علیه‌السلام می‏فرماید: «از شر کسی که خود را خوار می‏داند،ایمن مباش.» مشورت کردن با جوان نشان دهنده احترام به اوست;زیرا سبب می‏شود بیشتر برای خود ارزش قائل شود، بیشتر احساس ‏مسوولیت کند و در نتیجه در راه تربیت ‏خود بیشتر بکوشد.
 

منابع

 

 

 

 

 

 

 

 

 

اصول تربیت فرزندان 

تربیت چیست؟

تربیت یعنی اینکه از فرزندانمان مراقبت کنیم ، او را حمایت کنیم ، دوستش بداریم و در موارد لزوم او را راهنمایی کنیم به طوریکه، مهارتهای لازم برای زندگی بزرگسالی را کسب کنند.

تربیت فرزندان وظیفه ای دشوار است که نیاز به فراگیری دانش و مهارت، بردباری، تمرین و صرف وقت دارد. برای تربیت فرزندان اصولی وجود دارد که با در نظر گرفتن آنها، مراقبت از فرزندان آسان تر، لذتبخش تر و پربارتر خواهد بود.

  1. آماده کردن یک محیط امن و مورد علاقه

فراهم کردن محیطی امن برای  کودکان کم سن موجب آرامش بیشتر شما در زمینه تربیت فرزندتان و جلوگیری از حوادث ناگوار خانگی می شود. با تغییر  و جابجایی وسایل منزل بویژه، وسایلی که می توانند به کودک صدمه بزنند، این امکان را به کودک می دهید، در طول روز با امنیت بیشتری سرگرم باشد و شما آسوده تر باشید.

کودکان نیازمند یک محیط جذاب هستند که فرصت های لازم را برای جست و جو، کشف، تجربه و رشد مهارتهای آنها فراهم می آورد. خانه ای که پر از اشیا جالب توجه می باشد، کنجکاوی کودک، رشد زبان و توانایی های هوشی او را تحریک خواهد کرد. همچنین می تواند کودک را سرگرم و فعال نگاه داشته و احتمال بدرفتاری او را کاهش دهد.

کودکان به نظارت مناسب نیاز دارند، نظارت مناسب بدین معنی است که بدانید کودک کجاست و چه کاری انجام می دهد.

 

  1. ایجاد محیط سازنده برای یادگیری

والدین لازم است در دسترس کودکان باشند. این بدان معنی نیست که همیشه با کودک خود باشید . بلکه منظور آن است در هنگامی که کودک به کمک مراقبت یا توجه نیاز دارد، در دسترس او باشید. وقتی کودک نزد شما می آید در صورت امکان کاری را که انجام می دهید کنار گذاشته و زمانی را با او بگذرانید.

 

  1. استفاده از انضباط قاطعانه

بسیاری از والدین به اشتباه برای داشتن قاطعیت در برخورد با فرزندانشان از روشهای نامناسبی چون داد زدن، و تهدید کردن استفاده می کنند. در واقع انضباط قاطعانه به معنای:

در رفتار با کودک شیوه نسبتاً باثباتی داشته باشید:

وقتی در مقابل یک نوع رفتار نامطلوب کودک هر دفعه واکنش متفاوتی داشته باشید , مثلاً زمانی نادیده بگیرید و یا حتی تشویق کنید و زمانی دیگر همان رفتار را به شدت تنبیه و یا کودک را تهدید کنید)، کودک گیج می شود و نمی داند که رفتارش مطلوب است یا نه؟

هنگام بدرفتاری کودک به سرعت مداخله کنید:

گاهی والدین آنقدر صبر می کنند تا بد رفتاری کودک شدید شود و آنوقت مداخله می کنند که به شدت کودک را تنبیه می کنند ( برا ی مثال : والدین در یک مهمانی ممکن است بیقراری کودک و اینکه حوصله اش سر رفته است بشنوند ولی هیچ اقدامی نکنند و بعد زمانی که بیقراری کودک شدید می شود و قشقرق راه می اندازد شروع به تنبیه کردن می کنند)

به موقع کودکتان را برای انجام رفتار مناسب آموزش بدهید:

رفتار مناسبی را که از کودک خود انتظار دارید به او آموزش دهید و از تشویق برای تقویت آن رفتارها اشتفاده کنید. با تعیین قوانین درخانه و خارج از خانه و آموزش آن به کودکان، آنان به تدریج کنترل بر رفتار های خود را یاد می گیرند.

 

  1. انتظارات واقع بینانه ای از کودکانمان و خودمان داشته باشیم:

وقتی والدین توقعات زیاد و یا زودتر از زمان لازم از کودک خود داشته باشند و یا انتظار کامل بودن را از فرزندان خود داشته باشند، در آن صورت مشکلاتی بروز پیدا خواهد کرد. مثلاً والدینی که انتظار دارند کودکشان همیشه مودب و شاد بوده و با آنان همکاری کند خود را در معرض یاس و مشکل با فرزند خود قرار می دهند. از کودک خود انتظار نداشته باشید کامل باشد. همه کودکان اشتباه می کنند اما بیشتر اشتباهات عمدی نیستند. برای والدین مهم است که انتظارات واقع بینانه از خود نیز داشته باشند. این نکته که شما می خواهید به عنوان یک والد تمام سعی خود را بکنید، خوب است. اما تلاش برای یک پدر و مادر کامل و بی نقص بودن فقط منجر به احساس ناکامی و بی کفایتی می شود. به خود خیلی سخت نگیرید. همه افراد از طریق تجربه می آموزند.

 

5. پدرها و مادرها از خودتان مراقبت کنید

گاهی پدرها یا مادر ها در روند مراقبت از کودکشان نیازها و خواسته های اساسی خود را فراموش می کنند. وقتی نیازهای شخصی شما از نظر داشتن ارتباط با دوستان، تفریح، مطالعه و نیاز به تنها بودن در زمانهای خاص برآورده شود پدر  یا مادر بودن آسان تر می گردد. والد خوب بودن بدین معنی نیست که کودک بر زندگی شما تسلط داشته باشد. اگر نیازهای شخصی شما به عنوان یک بزرگسال برآورده شود صبور بودن، ثبات داشتن و در دسترس کودک بودن برای شما آسان تر می شود .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

والدین 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 نوجوان و جوان 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

کلیات بلوغ 

بلوغ یعنی چه؟

بلوغ رسیدن به سن رشد است. یعنی پسر شما مرد و دختر شما زن می شود. در طی بلوغ، تغییرات سریعی در وضعیت جسمی و روحی فرزند شما رخ می دهد که در اثر آن قدرت باروری پیدا می کند و رفتار و احساس فرزند شما تغییر می کند.

بالا

دوره ی بلوغ چه اهمیتی دارد؟

گفتیم که بلوغ یعنی اینکه فرزند شما قدرت باروری پیدا می کند و رفتارهای جنسی او شکل می گیرد؛ پس بلوغ زیربنای زندگی بزرگسالی اوست. جامعه امروز نسبت به زمانی که شما دوره ی بلوغ را طی می کردید بسیار تغییر کرده است. فرزند شما به وسایل ارتباط جمعی بسیاری از جمله اینترنت و ماهواره دسترسی دارد؛ حتی اگر شما در خانه تان به آنها دسترسی نداشته باشید. همچنین بچه های امروز در سن پایین تری نسبت به گذشته بالغ می شوند در حالی که سن ازدواج افزایش یافته است. نفوذ شما روی فرزند جوان تان کمتر از نفوذی است که پدر و مادرتان روی شما داشتند. همه ی اینها موجب شده که رابطه جنسی قبل از ازدواج افزایش یابد.
ابتلا به بیماری های مقاربتی، ازدواج ناموفق، حاملگی ناخواسته و مشکلات روانی از همین دوره ممکن است شروع شود. لذا دوره بلوغ از اهمیت خاص برخوردار است.

بالا

چرا شما باید در باره بلوغ بدانید؟

گفیتم که بلوغ با تغییرات جسمی و روحی هراه است. با این تغییرات ناگهانی ممکن است فرزند شما دچار نگرانی شود. او در این زمان نیاز به کمک و راهنمایی دارد. اگر شما در مورد بلوغ آگاهی داشته باشید و اولین نشانه های بلوغ را تشخیص تشخیص دهید، می توانید برخورد مناسب را با فرزندتان داشته باشید و اطلاعات مناسب را به او بدهید تا این دوره را با سلامت طی کند. یادتان باشد که اگر او از کمک شما ناامید شود ممکن است اطلاعات نادرست را از منابع دیگر بگیرد

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 بلوغ در دختران 

ساختمان دستگاه تناسلی زن

برای اینکه بتوانید تغییرات بلوغ را در دخترتان تشخیص دهید، قبل از هر چیز لازم است دستگاه تناسلی زن را بشناسید. در اینجا در مورد هر یک از قسمت های دستگاه تناسلی زن و کار آن، توضیح مختصری می دهیم.
دستگاه تناسلی زن به دو قسمت خارجی و داخلی تقسیم می شود.

بالا

دستگاه تناسلی خارجی

دستگاه تناسلی خارجی, آن قسمتی است که از بیرون دیده می شود. این قسمت به ترتیب از بیرون به سمت داخل شامل فرج(ولو)، پرده بکارت و مهبل(واژن) است.
فرج(ولو): قسمت کاملا خارجی دستگاه تناسلی زن است. این قسمت محل رویش موهای زهار است.
مهبل(واژن): به شکل یک لوله است که از ولو تا رحم کشیده شده است. این لوله به طور متوسط 7 تا 10 سانتی متر طول دارد. در حالت عادی این لوله روی هم خوابیده است اما می تواند کشیده شده و گشاد شود. به همین دلیل است که در موقع زایمان، نوزاد می تواند از این کانال عبور کند و به دنیا بیاید.
پرده بکارت: پرده ای است که در ابتدای واژن قرار دارد. شکل و سفتی این پرده در افراد مختلف تفاوت دارد. معمولا این پرده در زمان اولین پاره می شود و خونریزی می کند اما گاهی اوقات شکل پرده طوری است که با مقاربت خونریزی اتفاق نمی افتد. در این موارد با مراجعه به پزشک قانونی می توان وقوع اولین مقاربت را اثبات کرد.

بالا

دستگاه تناسلی داخلی

قسمت داخلی دستگاه تناسلی, آن قسمتی است که در داخل لگن قرار گرفته و از بیرون دیده نمی شود. این قسمت شامل بچه دان(رحم)، گردن رحم (سرویکس), لوله های رحمی (لوله های فالوپ) و تخمدان ها است.
رحم: رحم شبیه یک گلابی است که به طور وارونه داخل لگن قرار گرفته است. رحم یک عضو عضلانی تو خالی و جایی است که جنین در آنجا رشد می کند و بزرگ می شود. خونریزی حیض(عادت ماهیانه) در اثر ریزش سطح داخلی رحم رخ می دهد.
لوله های رحمی: دو لوله بسیار نازک هستند که از دو طرف به رحم وصل می شوند. سر آزاد این لوله ها در کنار تخمدان ها قرار گرفته به طوری که تخمکی که از تخمدان آزاد می شود وارد این لوله می شود. این لوله ها اولین محل تشکیل تخم هستند.
تخمدان ها : تخمدان ها دو عضو بادامی شکل هستند که در دو طرف رحم قرار دارند. کار تخمدان تولید هورمون ها و سلول جنسی زنانه است.

بالا

عادت ماهیانه چگونه اتفاق می افتد؟

عادت ماهیانه به خونریزی گفته می شود که پس از بلوغ به طور منظم و دوره ای در زنان رخ می دهد. پس از بلوغ از مغز هورمون هایی ترشح می شود که روی تخمدان ها اثر کرده و موجب تولید هورمون های زنانه(استروژن و پروژسترون) از تخمدان ها می شوند. این هورمون ها موجب آزاد شدن سلول جنسی زنانه(تخمک) از تخمدان و ضخیم و پر خون شدن لایه داخلی رحم(اندومتر) می شوند. تخمکی که از تخمدان آزاد شده است، به داخل لوله رحمی می افتد. اگر سلول جنسی مرد(اسپرم) در مجاورت این تخمک قرار بگیرد و لقاح یعنی ترکیب تخمک و اسپرم اتفاق بیفتد سلول تخم ایجاد شده و با کاشته شدن آن در رحم حاملگی رخ می دهد. در طول مدت حاملگی عادت ماهیانه قطع می شود. اما اگر حاملگی اتفاق نیفتد، تخمک از بین می رود و لایه داخلی رحم که ضخیم شده بود، شروع به ریزش می کند و قاعدگی اتفاق می افتد و مجددا این وقایع تکرار می شود. معمولا از یک خونریزی عادت ماهیانه تا خونریزی بعدی 28 روز طول می کشد و معمولا تخمکگذاری 14 روز قبل از شروع خونریزی است. در هر دوره نیز یک تخمک از یکی از تخمدان ها آزاد می شود.

بالا

حاملگی چگونه اتفاق می افتد؟

زمانی که نزدیکی (مقاربت) انجام می شود با خروج مایع منی(انزال) در داخل واژن، اسپرم ها شروع به حرکت به سمت گردن رحم می کنند و از دهانه رحم عبور کرده به سمت قاعده رحم می روند. در قاعده رحم تعدادی به سمت لوله رحمی سمت راست و تعدادی به سمت لوله رحمی سمت چپ می روند. اسپرم ها در داخل لوله به سمت تخمدان می روند تا به تخمک برسند. تعدادی زیادی اسپرم دور تخمک را می گیرند اما تنها یک اسپرم می تواند به داخل تخمک نفوذ کرده و سلول تخم تشکیل می شود. این سلول تخم در حین تقسیم شدن و رشد کردن به سمت رحم حرکت می کند. وقتی به رحم رسید وارد لایه داخلی رحم شده و در آنجا رشد می کند تا جنین بزرگ شده و زمان زایمان برسد.
توجه داشته باشید که برای حامله شدن باید اسپرم به تخمک برسد. ممکن است بدون اینکه مقاربت بطور کامل انجام شود، حتی در زمانی که هنوز پرده بکارت پاره نشده، مایع منی وارد واژن شده و حاملگی رخ دهد.

بالا

تغییرات جسمی دوره بلوغ دختران چیست؟

تغییرات جسمی بلوغ در دختران به ترتیب شامل جوانه زدن نوک پستان ها و رشد آنها، سریع شدن رشد، پیدایش موهای ناحیه تناسلی و زیر بغل و عادت ماهیانه است.

رشد پستان ها: اولین نشانه بلوغ در دختران، جوانه زدن پستان ها است که معمولا در سنین بین 5/7 تا 5/12 سالگی روی می دهد. البته به طور متوسط در 5/9 سالگی پستان ها رشد می کنند. جوانه زدن پستان ها از نوک پستان شروع می شود. پستان ها دردناک و حساس می شوند. در پایان دوره بلوغ، رشد پستان ها کامل می شود. با جوانه زدن پستان ها باید برای دخترتان توضیح دهید که این درد با کامل شدن رشد پستان از بین می رود. گاهی رشد پستان ها موجب خجالت او و خم شدن به سمت جلو می شود که در این موارد نیز باید به او تذکر بدهید که این یک مرحله طبیعی از رشد است و لباس هایی برای او تهیه کنید که با پوشیدن آن، پستان ها کمتر مشخص باشند تا احساس راحتی بیشتری داشته باشد.
رشد قد: یکی از تغییرات مهم بلوغ افزایش سرعت رشد جسمی(جهش رشد) است. رشد سریع را به صورت قد کشیدن می توان دید. قد دخترها در زمان بلوغ، در طی یک سال، 6 تا 11 سانتی متر بیشتر می شود. این رشد سریع معمولا 2 سال بعد از جوانه زدن پستان ها و یک سال قبل از شروع عادت ماهیانه اتفاق می افتد. بعد از شروع عادت ماهیانه سرعت رشد قد کند شده و معمولا بیشتر از 6 سانتی متر افزایش نمی یابد. در مواردی که کوتاهی غیر طبیعی قد به دلیل کمبود هورمون رشد وجود دارد، مراجعه به متخصص غدد و اقدامات درمانی باید قبل از شروع عادت ماهیانه انجام شود.
رویش موهای زهار: در حدود 5/13 سالگی موهای زائد در ناحیه تناسلی(فرج) و زیر بغل رشد می کند. همچنین میزان عرق کردن نیز بیشتر می شود. در این زمان، رعایت بهداشت فردی شامل استحمام، از بین بردن موهای زائد و در صورت لزوم استفاده از اسپری ها و یا لوسیون های ضد عرق ضروری است.
عادت ماهیانه: آخرین مرحله بلوغ، عادت ماهیانه است که در سن 9 تا 16 سالگی و به طور متوسط در 13 سالگی اتفاق می افتد. عامل وراثت در زمان شروع عادت ماهیانه تاثیر دارد. معمولا عادت ماهیانه دختران در سنی که مادرشان، عادت ماهیانه شده است، شروع می شود اما باید در نظر داشت که عوامل دیگری مانند وضعیت تغذیه و سلامتی، شرایط جغرافیایی محل زندگی، تماس با نور و شرایط روانی نیز در سن شروع عادت ماهیانه اثر دارند. دخترانی که در مناطق گرم و یا نقاط شهری زندگی می کنند و یا چاق هستند، زودتر بالغ می شوند.
بسیار ضروری است که با پیداش نشانه هایی مانند رشد پستان ها و رویش موموهای زهار در مورد عادت ماهیانه با دخترتان صحبت کنید. مطالعات نشان داده است که دخترانی که بدون آگاهی قبلی با خونریزی عادت ماهیانه مواجه می شوند، علاوه بر ترس و نگرانی که در آن زمان پیدا می کنند در آینده نیز دیدگاه مثبتی نسبت به این مسئله ندارند. پس از قبل با او صحبت کنید و از او بخواهید که اولین خونریزی را به شما اطلاع بدهد.
هدیه ای از قبل آماده کنید و زمانی که اولین خونریزی اتفاق افتاد به دخترتان تبریک بگویید و هدیه را به او بدهید. نوع برخورد شما به خصوص در دخترانی که در سن پایین عادت ماهیانه آنها شروع می شود در پذیرش مشکلات این دوره بسیار موثر است.

بهداشت عادت ماهیانه(نکاتی که در زمان عادت ماهیانه باید رعایت شود): می دانیم که خون یک محیط مناسب برای رشد میکروب هاست وهمچنین بوی بدی نیز دارد. بنابراین موارد زیر در زمان عادت ماهیانه باید رعایت شود:

1- از نوارهای بهداشتی استفاده شود. نوار بهداشتی هر 3 تا 4 ساعت یک بار و یا به محض خیس شدن باید تعویض شود.
2- قبل و بعد از رفت به دسشتشویی و تعویض نوار، دست ها با آب و صابون شسته شود.
3- در صورتی که امکان استفتده از نوار بهداشتی وجود ندارد از پارچه تمیز نخی استفتده شود. پارچه های پس از هر بار استفاده باید با آب و صابون شسته شده و در آفتاب خشک شود و یا اتو کشیده شود.
4- لباس زیر نخی استفاده شود.
5- در هر بار دستشویی رفتن باید ناحیه تناسلی کاملا شسته شود. باور غلطی وجود دارد که برخی فکر می کنند اگر در زمان عادت ماهیانه طهارت بگیرند و یا به حمام بروند، دچار عفونت و یا نازایی می شوند. این تصور کاملا غلط است. خون، ادرار و مدفوع هر سه محیط مناسب برای رشد میکروب ها هستند و شستشوی ناحیه تناسلی در هر زمانی بخصوص در زمان عادت ماهیانه ضروری است و از رشد میکروب ها و بوی بد جلوگیری می کند. شستشوی ناحیه تناسلی همیشه باید از سمت جلو به عقب باشد تا آلودگی مدفوع به وهبل و یا مجرای ادرار وارد نشود.
6- استحمام روزانه با آب گرم توصیه می شود.
7- در برخی از دختران عادت ماهیانه با دردهایی در ناحیه شکم و یا کمر همراه است. این دردها معمولا با استراحت و گرم کردن کمر با استفاده از کیسه آب گرم بهبود می یابد. گاهی نیز درد شدید بوده و برای تسکین آن نیاز به استفاده از داروهای مسکن است. این دردها به علت انقباضات عضلانی رحم است. دخترانی که دچار درد های شدید عادت ماهیانه هستند بهتر است داروی مسکن قبل از شروع درد مصرف شود زیرا با شروع درد کنترل آن سخت است. در مواردی نیز درد در حد قابل تحمل نیست و باید به پزشک مراجعه شود.
جوش صورت: بر اثر ترشحات هورمونی، فعالیت غدد چربی و عرق در دوره بلوغ جوش هایی در صورت و یا سایر قسمت های بدن بوجود می آید. این جوش ها نباید فشار داده شوند تا جای آنها باقی نماند.

پیدایش هیکل زنانه: در پایان دوره بلوغ، چربی در ناحیه ران و باسن جمع شده، پستان ها کاملا رشد کرده و هیکل زنانه بوجود می آید. همزمان با این تغییرات رحم، مهبل و سایر قسمت های دستگاه تناسلی نیز رشد می کنند و این رشد معمولا در 18 سالگی کامل می شود.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 بلوغ در پسران 

ساختمان دستگاه تناسلی مرد

دستگاه تناسلی مرد شامل آلت تناسلی، بیضه ها، کیسه بیضه، اپیدیدیم، مجرای خروجی، پروستات و کیسه های منی است.

آلت تناسلی: قسمت انتهایی دستگاه ادراری است و مجرای ادرار از میان آن می گذرد. آلت تناسلی قابل نعوظ است یعنی می تواند پرخون شود و به حالت انقباض درآید( سفت شود). انزال یعنی خروج مایع منی از طریق مجرای ادرار در آلت تناسلی انجام می شود.
بیضه ها: دو عضو بیضی شکل هستند که داخل کیسه بیضه قرار گرفته اند. تولید سلول جنسی مرد یعنی اسپرم و ترشح هورمون جنسی مردانه یعنی تستوسترون در بیضه ها انجام می شود. تستوسترون در تولید اسپرم نقش دارد و همچنین موجب بروز صفات ثانویه جنسی در مردان می شود. در توضیح علایم بلوغ در پسران، صفت ثانویه جنسی را برای شما بیان می کنیم. فعالیت بیضه ها تحت تاثیر هورمونی است که از مغز ترشح می شود.
کیسه بیضه: یک کیسه پوستی است که بیضه ها درون آن قرار دارند و از بیضه ها محافظت می کند. کیسه بیضه مسئول ایجاد دمای مناسب برای بیضه است. در زمان سرما منقبض می شود تا بیضه ها در مجاورت بدن قرار بگیرند و گرم شوند و در زمانی که هوا گرم باشد و یا فرد تب داشته باشد منبسط می شود تا بیضه ها از بدن دور باشند زیرا ساخته شدن، رشد و عملکرد بیضه در دمای زیاد مختل می شود. بیشتر مواقع در مردان یک بیضه کوچکتر از بیضه دیگر و آویزان تر است.
اپیدیدیم: لوله پر پیچ و خمی است که به صورت یک کلاف پیچیده در روی هر بیضه قرار گرفته است. اسپرم هایی که در بیضه ساخته می شوند وارد این لوله شده و در حین عبور از این لوله رسیده می شوند.
مجرای خروجی: مجرایی است که اسپرم ها و ترشحات بیضه را از اپیدیدیم به مجرای ادرار می برد.
پروستات: غده ای است که در زیر مثانه قرار گرفته و از وسط آن مجرای ادرار( مجرایی که از مثانه شروع می شود و از آلت تناسلی می گذرد) عبور می کند. پروستات مایع رقیقی ترشح می کند که شیری رنگ و قلیایی است و محیط مناسب را برای فعالیت اسپرم فراهم می کند.
کیسه های منی: دو غده ی ترشحی در دو طرف پروستات است و مجرای هر غده به مجرای خروجی وصل می شود. این غده مایعی ترشح می کند که حجم اصلی مایع منی را تشکیل می دهد. این مایع ماده غذایی مورد نیاز برای تامین انرژی لازم برای حرکت اسپرم ها را در اختیار آنها قرار می دهد. همچنین با حالت لغزنده ای که دارد حرکت اسپرم ها را راحت می کند.
مایع منی: مایع منی حاوی اسپرم و ترشحات کیسه منی و پروستات است.در هر بار انزال حدود 2 تا 6 میلی لیتر مایع منی از مجرای ادرار خارج می شود که به طور متوسط حاوی 100 میلیون اسپرم است. حجم اصلی مایع منی را ترشحات کیسه منی تشکیل می دهد و اسپرم ها حجم ناچیزی از مایع منی را تشکیل می دهند. اسپرم با چشم قابل دیدن نیست و برای دیدن آن به میکروسکوپ نیاز است.

بالا

تغییرات بلوغ در پسران

تغییرات بلوغ در پسران شامل رشد جسمی و افزایش قد، بزرگ شدن بیضه ها، بزرگ شدن آلت تناسلی، احتلام، رویش موهای زهار، رویش موهای زیر بغل و افازیش موهای بدن، رویش ریش و سبیل، تغییرات پوست بدن، تغییر صدا و رشد عضلانی است. در اینجا هر یک از این موارد را برای شما توضیح می دهیم.

بزرگ شدن بیضه ها: اولین علامت بلوغ در پسرها بزرگ شدن بیضه هاست که اغلب از سن 5/9 سالگی شروع و تا حدود 20 سالگی رشد آن کامل می شود.
بزرگ شدن آلت تناسلی: کمی بعد از رشد بیضه ها، آلت تناسلی نیز رشد می کند. میزان بزرگ شدن آلت تناسلی از یک فرد به فرد دیگر تفاوت دارد.
نعوظ: وقتی بیضه ها و آلت تناسلی بالغ شد، در اثر تحریک جنسی، خون در آلت تناسلی جمع می شود و آلت تناسلی بزرگ و سفت می شود که به آن نعوظ می گویند.
احتلام: با رشد بیضه ها و آلت تناسلی نهایتا تولید اسپرم آغاز می شود. معمولا در این زمان خروج مایع منی، یعنی انزال در زمان خواب اتفاق می افتد که به آن احتلام می گویند. اینکه اولین تجربه احتلام خوشایند باشد و یا موجب نگرانی و اضطراب شود کاملا به برخورد شما بستگی دارد. می بایست از قبل این موضوع را برای او توضیح داده باشید.
رشد جسمی و افزایش قد: افزایش سریع قد در مراحل اولیه بلوغ اتفاق می افت. سن شروع رشد سریع در پسرها دیرتر از دختر ها و به طور میانگین در 5/12 سالگی است و معادل 5/9 سانتی متر در سال است. این افزایش قد تا 18 سالگی کامل می شود. رشد قدی در ابتدا از پاها و دست ها شروع می شود و سپس ساق پا و ران ها رشد می کنند. رشد سینه، تنه و شانه ها نیز در آخر اتفاق می افتد. در این زمان پستان ها نیز بزرگ می شوند، بینی بزرگ می شود و رشد اندام ها ناموزون است. اما جای نگرانی نیست و تا پایان بلوغ پسر شما حالت مردانه پیدا می کند.
رویش موهای زهار: حدود یک سال بعد از بزرگ شدن بیضه ها و آلت تناسلی موهای زهار( ناحیه تناسلی) رشد می کنند. در ابتدا موها کم، نازک و ظریف و به تدریج تیره رنگ، زبر و مختصری مجعد می شوند.
رویش موهای زیر بغل و افزایش موهای بدن: پس از موهای زهار، موهای زیر بغل رشد و موهای بدن نیز افزایش پیدا می کنند. در بعضی افراد روی قفسه سینه نیز، مو رشد می کند.
رویش ریش و سبیل: از حدود 14 سالگی رشد ریش و سبیل شروع می شود و تا 18 سالگی کامل می شود.
تغییرات پوست بدن: پوست زبر شده و منافذ پوست بازتر می شوند. فعالیت غدد چربی پوست در اثر تحریکات هورمون مردانه بیشتر شده و جوش هایی روی صورت و بدن ظاهر می شوند. در این زمان تعریق به خصوص در ناحیه زیر بغل زیاد می شود که همراه با فعالیت غدد چربی ممکن است بوی بدی تولید کند.
تغییر صدا: تغییر صدا ناشی از رشد طناب های صوتی است که در ابتدا صدا خشن و بعد بم اما کم کم صدا خوش آهنگ تر می شود.
رشد عضلات: عضلات به خصوص عضلات سینه رشد می کنند و قدرت عضلانی زیاد می گردد. ساق پا، بازوها و شانه ها شکل مردانه پیدا می کند.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 تغذیه در دوران بلوغ 

 

بلوغ دوران حساسی از رشد و تکامل هر انسان است که در طی آن نیاز به انرژی و مواد مغذی  افزایش می یابد. از جمله علل این افزایش نیاز آن است که در طی بلوغ، سرعت رشد جسمی افزایش می یابد، عادات غذایی تغییر می کند، تمایل به فعالیتهای بدنی و ورزش وجود دارد و ممکن است ازدواج و بارداری در این دوران اتفاق بیفتد.

موضوعات ذیل در این بخش توضیح داده شده است:

 

انرژی

نیاز به انرژی درنوجوانان بدلیل متفاوت بودن سرعت رشد و میزان فعالیت جسمی متفاوت است. نیاز به انرژی در پسران نوجوان زیاد تر است زیرا افزایش سرعت رشد پسران بیشتر بوده و عضلات آنان بیشتر از دختران است. توصیه میشود دربرنامه غذایی روزانه نوجوانان مواد نشاسته ای ( نان – برنج – ماکارونی و ...) به مقدار کافی گنجانده شود. بخش عمده ای انرژی مورد نیاز آنان از طریق مصرف این مواد باید تامین گردد.بالا

پروتئین

در دوران بلوغ سرعت رشد بدن بیشتر میشود و چون بدن برای رشد به پروتئین نیاز دارد نوجوانان باید در برنامه غذایی روزانه خود از منابع پروتئین حیوانی ( گوشت، تخم مرغ، شیر و ....) و پروتئین گیاهی ( حبوبات و غلات ) بیشتر استفاده نمایند. برای افزایش ارزش غذایی بهتر است پروتئینهای حیوانی و گیاهی همراه هم ( مثلاً نان و تخم مرغ ، نان و شیر، شیربرنج، ماکارونی با پنیر، نان و ماست ) و یا دو نوع پروتئین گیاهی با هم ( مثلاً عدس پلو، لوبیا پلو، عدسی با نان، لوبیا با نان ) مصرف گردند. بالا
 

ویتامینها

نوجوانان باید با مصرف روزانه چهار گروه اصلی غذایی ( شیر ولبنیات، نان و غلات، گوشت و تخم مرغ و حبوبات و مغزها، میوه ها و سبزیها ) ویتامینها و املاح مورد نیاز خود را تامین نمایند.

ویتامین A

نوجوانان چون درحال رشد هستند باید در برنامه غذایی روزانه خود از مواد غذایی دارای ویتامین A مانند کره، جگر، شیر، زرده تخم مرغ، انواع سبزیهای برگ سبز نظیر اسفناج و سبزیهای زرد و نارنجی مانند هویج، کدو حلوایی و میوه های نظیر هلو، آلو، زرد آلو، خرمالو، طالبی و سایر میوه های زرد ونارنجی رنگ بیشتر استفاده نمایند.

ویتامین D

ویتامین D با افزایش جذب کلسیم و فسفر از روده باریک به استحکام استخوانها کمک می کند و بنابراین برای رشد اسکلت بدن مورد نیاز است. بنابراین، جگر، زرده تخم مرغ ، پنیر و ماست که از منابع خوب ویتامین D هستند باید دربرنامه غذایی روزانه نوجوانان گنجانده شوند. مهمترین منبع تامین کننده ویتامین D بدن انسان ‌نور خورشید است. در اثر تماس مستقیم نور آفتاب با پوست بدن (نه از پشت شیشه ) ماده ای به نام 7- دهیدروکلسترول که درزیر پوست وجود دارد به ویتامین D تبد یل میگردد.

ویتامین های گروه B

ویتامینهای گروه B برای آزاد شدن انرژی از کربوهیدراتها لازمند. دردوران بلوغ به دلیل افزایش نیاز به انرژی، نیاز به ویتامینهای گروه B افزایش می یابد.  بنابراین ویتامینهای گروه ب مانند B12- B6- B2- B1 و ... باید در دوران بلوغ بیشتر مصرف شوند. این گروه ویتامین ها در گوشت، جگر، زرده تخم مرغ، غلات و حبوبات وجود دارد. البته ویتامین B12 فقط درغذاهای حیوانی مانند گوشت قرمز، ماهی، جگر، دل، قلوه، تخم مرغ، شیر و لبنیات یافت می گردد.

ویتامین C

نوجوانان باید هر روز از منابع غنی از ویتامین ث مانند انواع مرکبات، گوجه فرنگی، انواع فلفل سبز، کلم، گل کلم، سیب زمینی، شلغم، ترب، پیاز، طالبی، کاهو و انواع سبزیهای تازه مصرف نمایند. نوجوانانی که میوه و سبزی تازه در برنامه غذایی روزانه خود مصرف نمی کنند اغلب با کمبود ویتامین C مواجه میشوند. ویتامین C برای مقاومت بدن در مقابل بیماریها ضروری است. بنابر این باید نوجوانان را تشویق نمود که هر روز میوه و سبزی تازه و خام مصرف کنند. سبزی های پخته و میوه هایی که به شکل کمپوت در آمده اند ویتامین C کافی ندارند چون این ویتامین در اثر حرارت از بین میرود. بالا

 املاح

آهن

نیاز به آهن در دوران بلوغ بیشتر میشود که در قسمت کم خونی فقر آهن در دوران مدرسه و بلوغ شرح داده شده است. نوجوانان باید دربرنامه غذایی روزانه شان از غذاهای حاوی آهن مانند گوشت، مرغ، ماهی، جگر، حبوبات و سبزیجات برگ سبز استفاده نمایند. از آنجا که ویتامین C موجب میشود که آهن غذا بهتر جذب شود،  نوجوانان می بایستی با مصرف مواد غذایی حاوی ویتامین C (مرکبات، گوجه فرنگی و سبزیهای تازه ) همراه با غذا به جذب آهن کمک کنند.
 

کلسیم

بدلیل رشد سریع استخوانهای بدن، نیاز به کلسیم در دوران بلوغ افزایش می یابد. اگرنوجوانان هر روز از شیر و فرآورده های شیری ( ماست، پنیر، کشک، بستنی ) به مقدار کافی استفاده نمایند نیاز به کلسیم در آنان تامین میشود.

مصرف روزانه سه واحد ازگروه شیر و لبنیات برای نوجوانان توصیه میشود. هرواحد معادل یک لیوان شیر و یا یک لیوان ماست و یا 60 گرم پنیر ( به اندازه دو قوطی کبریت ) است.

نکته
دختران و پسران نوجوان اغلب تمایل زیادی به مصرف انواع نوشابه های گازدار دارند. این نوشابه ها حاوی مقادیر زیادی فسفر هستند و میتوانند موجب عدم تعادل کلسیم و فسفر دربدن بشوند. بنابراین درصورت مصرف مداوم نوشابه ها احتمال کمبود کلسیم افزایش می یابد. کلسیم درطولانی مدت موجب بروز پوکی استخوان در بزرگسالی میشود.
به منظور افزایش دریافت کلسیم به دانش آموزان توصیه کنید که به جای نوشابه از دوغ کم نمک استفاده کنند.

روی

در دوران بلوغ بدلیل افزایش سرعت رشد بدن نیاز به پروتئینها افزایش می یابد. چون برای ساختن پروتئین،"روی" مورد نیاز است، بنابراین نیاز به روی در دوران بلوغ بیشتر میگردد و باید دربرنامه غذایی روزانه نوجوانان منابع غذایی حاوی روی یعنی گروه گوشت و حبوبات، تخم مرغ و مغزها گنجانده شوند.

ید

ید ماده اصلی ساختمان غده تیروئید است و نقش مهمی در رشد و نمو بدن دارد. غذاهای دریایی مانند ماهی و میگوی آب شور، غنی ترین منابع ید هستند. مقدار ید لبنیات و تخم مرغ متغیر است و بستگی به فصل سال و میزان ید خاکی که حیوان در آن پرورش یافته است متفاوت است. از آنجایی که آب و خاک کشورما میزان ید کافی ندارد جهت پیشگیری و کنترل اختلالات ناشی از کمبود ید مصرف نمک یددار الزامی است. بالا

برنامه غذایی روزانه نوجوانان

مصرف روزانه 3 واحد گروه شیر و لبنیات، 2 تا 3 واحد گروه گوشت و حبوبات 3 تا 5 واحد گروه سبزی ها و میوه ها و 6 تا 11 واحد گروه نان و غلات برای نوجوانان توصیه میشود. مقدار هر واحد درقسمت گروههای غذایی ذکر شده است. نوجوانان باید هر روز از سه وعده غذای اصلی و دو میان وعده استفاده نمایند.

قسمتی از انرژی روزانه نوجوانان باید از طریق مصرف میان وعده ها تامین شود بنابر این نوجوانان باید از میان وعده هایی استفاده نمایند که هم انرژی زا باشند و هم موادی که برای رشد و سلامت بدن آنها لازم است را تامین نمایند. میان وعده های مناسب عبارتند از میوه های تازه و خشک، کشمش، خرما، انجیر، پسته، بادام، گردو، توت خشک، نان، پنیر و گردو، نان و کره و مربا، نان و تخم مرغ، شیر و کیک، شیر و بیسکویت، نان و کره و حلواشکری، نخودچی و کشمش، عدسی، شیر و کلوچه، ساندویج های کوکو، مرغ، تخم مرغ و .... بالا

مشکلات تغذیه ای در سنین مدرسه و بلوغ

نداشتن تمایل به صرف صبحانه

صبحانه نخوردن یکی از مشکلات شایع در این دوران است. مطالعات نشان داده است که دانش آموزانی که بدون خوردن صبحانه به مدرسه میروند یاد گیری و کارآیی لازم را ندارند. نخوردن صبحانه و گرسنگی در طی ساعات کلاس درس موجب پایین آمدن قند خون و نرسیدن گلوکز (قند خون) به مغز میشود که نتیجه آن اختلال در عملکرد مغز است. معمولاً دانش آموزان نداشتن وقت را دلیل نخوردن صبحانه عنوان می کنند.

  • لازم است اهمیت مصرف صبحانه و تاثیر آن در یاد گیری به دانش آموزان آموزش داده شود. توصیه هایی مانند صرف شام درساعات ابتدای شب، خوابیدن به موقع، زودتر از خواب بیدار شدن در صبح و تشویق دانش آموزان به ورزش قبل از مصرف صبحانه موجب میشود که دانش آموز بتدریج اشتهای خود را برای خوردن صبحانه پیدا کند.

  • به دانش آموزان توصیه کنید در وعده صبحانه، از نان (بعنوان منبع تامین انرژی)، پنیر یا تخم مرغ (بعنوان منبع  تأمین پروتئین) و شیر (برای تامین پروتئین و کلسیم) استفاده نمایند.

  • کره همراه با مربا یا عسل یا خرما بخشی از انرژی مورد نیاز روزانه را تامین می کند. علاوه بر آن کره منبع خوبی از ویتامینهای محلول در چربی مانند ویتامین A و D است.

  • مثالهایی از یک صبحانه مناسب برای دانش آموزان و نوجوانان، نان و پنیر و گردو، نان و پنیر و گوجه فرنگی، نان و پنیر و خیار، نان وتخم مرغ و گوجه فرنگی، نان و کره و مربا، نان و کره و خرما، نان و پنیر و خرما است. مصرف یک لیوان شیر همراه با صبحانه توصیه میشود.

  • انواع غذاهای سنتی مانند عدسی با نان، خوراک لوبیا با نان، انواع آشهای محلی از غذاهای مفید و با ارزش بالای غذایی به شمار میرود که در برخی از مناطق به عنوان صبحانه مصرف میشود. معلمین و مراقبین بهداشت مدارس در آموزش تغذیه به دانش آموزان این مناطق باید مصرف آنها را ترویج و تشویق نمایند. بالا
     

تمایل به مصرف غذاهای غیرخانگی

مصرف غذاهای غیر خانگی ( مانند انواع ساندویج های سوسیس، کالباس، همبرگر و ..) در بین کودکان سنین مدرسه و نوجوانان رایج است. این نوع مواد غذایی معمولاً از نظر مواد مغذی به ویژه آهن، کلسیم، ویتامین B2 ، C ، A و اسید فولیک فقیرند و درصورتی که جایگزین غذاهای خانگی و سنتی شده و بطور مداوم مصرف شوند، بدن با کمبود ویتامین ها و املاحی که برای تنظیم فعالیتهای حیاتی بدن مورد نیاز است، مواجه میشود. باید به دانش آموزان توصیه شود که در مصرف این نوع غذاها افراط نکنند و دربرنامه غذایی خود بیشتر از غذاهای سنتی و معمول خانواده و از چهار گروه غذایی اصلی استفاده نمایند. البته مصرف ساندویج های سوسیس و کالباس هم اگر درخانه درست شود ( به شرطی که دائمی نباشد ) و سبزیجات ضد عفونی شده مثل گوجه فرنگی، کاهو و... درکنار آن گذاشته شود سالمتر و کاملتر است. کودکان به هر حال همبرگر و ساندویچ ها را دوست دارند؛ سعی کنید آنها را نیز در خانه و با مواد سالم تهیه کنید. همبرگرهایی که در اغذیه فروشی ها مورد استفاده قرار میگیرند عمدتاً قابل اعتماد نیستند. درخانه با گوشت و پیاز چرخ کرده همراه با پودر سویا میتوان برای کودکان همبرگر درست کرد و پس از پخته شده با اضافه کردن کاهو، گوجه فرنگی و سیب زمینی ساندویچ را کامل نمود.بالا

استفاده از روشهای غلط کنترل وزن

رفتارهای غذایی غلط مانند رژیم سخت غذایی و استفاده از روشهای غلط کنترل وزن بخصوص در دختران نوجوان شایع است. دختران به ویژه در سنین 14- 20 سالگی به علت توجه خاص به اندام و ترس از چاقی سعی در محدود کردن غذای مصرفی خود می کنند درنتیجه مواد مغذی مورد نیاز بدن در این دوران که با جهش رشد همراه است تامین نشده و درنهایت سؤتغذیه بصورت اختلال در رشد قدی، کاهش یاد گیری، کاهش تمرکز حواس، کمبودهای ویتامینی و املاح به ویژه آهن، روی و کلسیم بروز می کند. رژیم های غذایی باید با کمک متخصص تغذیه گرفته شود. کاهش مصرف مواد چربی، سرخ کردنی ها، مواد قندی مثل کیک، انواع شیرینی ها ی خامه ای از توصیه های کاربردی مناسبی هستند که میتوان به آنان ارائه داد. مصرف انواع متنوع سبزی و میوه، ورزش مانند پیاده روی تند، دویدن، دوچرخه سواری و شنا نیز به کاهش وزن کمک کند. بالا

پرخوری و چاقی

عوامل متعددی دربروز چاقی نقش دارند که شامل عوامل ژنتیکی، فیزیولوژیکی، محیطی و عاطفی – روانی است. عادات غذایی خاص از جمله افراط درمصرف شکلات، نوشابه های گازدار، چیپس و .... و عدم تحرک، از عوامل موثر در بروز چاقی نوجوانان است. مطالعات انجام شده درطی 55 سال در آمریکا نشان داده است که خطر ابتلا به بیماریهای قلبی و عروقی در مردان و زنانی که در دوره نوجوانی اضافه وزن داشته اند افزایش می یابد. خطر ابتلاء به سرطان کولون و روده درمردانی که در نوجوانی اضافه وزن داشته اند بیشتر است و در زنانی که در دوره نوجوانی اضافه وزن داشته اند، خطر ایتلا به آرتریت  (التهاب مفاصل) بیشتر است.

باتوجه به اینکه چاقی زمینه ساز انواع بیماریهای متابولیک مانند بیماریهای قلبی و عروقی، دیابت، افزایش فشار خون و انواع سرطانها است باید به دانش آموزان توصیه شود که دربرنامه غذایی روزانه از چهار گروه اصلی و گروه متفرقه درحد متعادل استفاده نمایند. تشویق به ورزش و تحرک بدنی و محدود کردن مصرف مواد قندی ( مثل شکلات و شیرینی ) و کم کردن مصرف چربیها در نوجوانانی که اضافه وزن دارند مفید است. معلمین و مراقبین بهداشت مدارس باید به نوجوانان تذکر دهند که گرفتن رژیم غذایی برای کاهش وزن در سنین مدرسه و بلوغ که بدن در حال رشد است موجب بروز کمبود مواد مغذی مورد نیاز برای رشد بدن میشود و به ویژه کمبود ریز مغذیها مانند آهن، روی، کلسیم و ویتامین A سلامت آنها را به مخاطره می اندازد. کاهش سرعت رشد، کم خونی فقر آهن، تاخیر در بلوغ جنسی، کمبود کلسیم و متعاقب آن پوکی استخوان در بزرگسالی، کاهش قدرت یادگیری و کاهش مقاومت بدن درمقابل بیماریها از جمله عوارضی است که به دنبال کمبود ریز مغزیها ایجاد میشود. بالا


 

گردآوری و تنظیم: دکتر بابک عشرتی

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

اختلالات تغذیه ای در بلوغ 

مقدمه

دوران بلوغ نه تنها با جهش رشد جسمی بلکه با تغییرات خلق و خو و تحولات عاطفی و روانی همراه است. در این مرحله نوجوانان شناخت هویت و کسب استقلال را تجربه می کنند. در این دوران توجه آنها به حفظ ظاهر و تناسب اندام بیشتر جلب میشود و این عوامل رفتارهای غذایی نوجوانان را به شدت تغییر می دهد. حذف بعضی از وعده های غذایی، مصرف تنقلات، غدا خوردن خارج از منزل و علاقه به مصرف غذاهای غیر خانگی از ویژگیهای عادات غذایی دوران نوجوانی است که متاثر از خانواده و دوستان و رسانه های جمعی است. بالا

ویژگیهای رفتار غذایی نوجوانان

نامنظم بوده وعده های غذایی

حذف وعده غذایی و برنامه غذایی نامنظم دردوره نوجوانی یک رفتار غذایی شایع است. معمولاً وعده صبحانه و ناهار بیشتر از وعده شام حذف میشوند و علت عمده آن برنامه درسی و فعالیتهای اجتماعی نوجوانان درطول روز است. محققی به نام Daniel درسال 1977طی مطالعه ای نشان داد که 50% نوجوانان دختر و پسر صبحانه نمی خورند. مطالعه دیگری نشان داده است اگرچه 89% نوجوانان مورد مطالعه از اهمیت مصرف صبحانه آگاه بودند اما فقط 50 درصد آنها بطور منظم صبحانه می خورند و نخوردن صبحانه با دریافت کم مواد مغذی همراه بوده است. مشکل نخوردن صبحانه در دختران بیشتر ازپسران مشاهده میشود.

مصرف بی رویه تنقلات

بخش مهمی از رفتارهای غذایی نوجوانان مصرف بی رویه تنقلات است. این تنقلات معمولاً کم فیبر هستند و از نظر ویتامینA ، کلسیم و آهن که برای رشد ضروری است فقیرند. انتخاب صحیح تنقلات بعنوان میان وعده میتواند دردریافت مواد مغذی مورد نیاز نوجوانان اثر مثبت داشته باشد.

تمایل به مصرف غذاهای آماده

استفاده از غذاهای آماده بخصوص در نوجوانانی که وقت کافی ندارند معمول است. غذاهای آماده که درفروشگاهها و اغذیه فروشیها دردسترس هستند از نظر آهن، کلسیـــم، ویتامینB ، C، A و اسید فولیک فقیرند. تقریباً درتمام غذاهای آماده، میزان چربی، کلسترول و سدیم بالا است و دربیشتر آنها، 50% کالری از چربی تامین میشود. بالا

رفتارهای تغذیه ای نوجوانان و ارتباط آن با وزن و ظاهر فیزیکی

پیروی از الگوی غذایی غیر طبیعی دردوران بلوغ به علت توجه خاص نوجوانان به ظاهر فیزیکی و داشتن اندام متناسب شایع است. مطالعه ای که درسال 1989 توسط Maloney و همکارانش در ایالات متحده آمریکا انجام شده است نشان داده است که از 318 دختر و پسر نوجوان 45% مایل بودند که لاغر بشوند و 37% آنها شروع به کاهش وزن کرده بودند. با افزایش سن نوجوانان، تمایل به کاهش وزن نیز افزایش می یابد. این مطالعه نشان داده است که 70% نوجوانان مورد مطالعه ادعا می کردند که درهمین زمان مادران آنها برای کاهش وزن رژیم غذایی داشته اند. شواهد دیگر نیز پیشنهاد میکند که از اوایل دوران بلوغ توجه به ظاهر و تناسب اندام تشدید میشود. محققین نشان داده اند که 90% نوجوانان مورد مطالعه برای حفظ تناسب اندام و زیبایی ظاهر خود تمایل به کاهش وزن داشته اند.

ترس از چاقی

تحقیقات نشان داده است که چاقی نوجوانی پیامدهای مهم اجتماعی، اقتصادی و بهداشتی دارد. یک مطالعه بزرگ طولی که به مدت 7 سال در آمریکا انجام شده نشان داده است که درزنانی که از دوران مدرسه و نوجوانی اضافه وزن داشته اند شانس ازدواج کمتر بوده است و میزان درآمد کمتری داشته اند. این یافته ها بیشتر از آنکه به وضعیت اجتماعی- اقتصادی بستگی داشته باشد ناشی از نگرش خاص جامعه نسبت به افراد چاق است.
مطالعات اخیر نشان داده است که ترس از چاقی در نوجوانان و محدود کردن دریافت غذا متعاقب آن، نهایتاً کوتاه قدی و تاخیر دربلوغ را بدنبال خواهد داشت. ترس از چاقی درنوجوانان برخلاف بی اشتهایی عصبی (Anorexia nervosa) و بولمیا (bulimia nervosa) که از اختلالات تغذیه ای همراه با علائم بالینی میباشند، علامت واضحی ندارد و به این دلیل که والدین و اطرافیان نوجوان متوجه خودداری او از غذا خوردن به دلیل ترس از چاق شدن نمیشوند، بروز کمبودهای تغذیه ای در این دسته از نوجوانان بیشتر است.
مطالعه ای توسط Moses و همکارانش درسال 1989 در آمریکا نشان داده است که51 % دختران کم وزن ادعا کرده اند که به شدت از چاق شدن می ترسیده اند و بی توجه به وزن فعلی خود و بدون داشتن اطلاعات تغذیه ای کافی اقدام به کاهش وزن کرده اند.

عوارض رژیم های غذایی برای کاهش وزن در دوره بلوغ

اثرات زیانبار کاهش وزن برسلامتی ممکن است در افرادی که اضافه وزن ندارند اما دریافت کالری خود را به شدت محدود می کنند بیشتر باشد. در این افراد کاهش توده عضلانی بیشتر از توده چربی است. رژیم غذایی که با محدود کردن وعده های غذایی و یا ناشتایی همراه باشد منجر به کاهش وزن سریع میشود که اساساً به علت کاهش آب بدن و توده عضلانی است. اثرات زیانبار رژیم غذایی کاهش وزن در دوره بلوغ علاوه بر اختلال رشد، شامل کمبودهای تغذیه ای، اختلالات قاعدگی، ضعف، خستگی، گیجی، افسردگی، تحریک پذیری، یبوست، نداشتن تمرکز حواس و اشکال در خوابیدن است. تنفس بدبو، ریزش مو و خشکی پوست از عوارض رژیم های غذایی با محدودیت شدید کالری است. افزایش خطر ابتلا به سنگ کلیه و صفرا نیز از عوارض جدی تر اینگونه رژیم های غذایی است.
متاسفانه تاخیر رشد و تاخیر در بلوغ جنسی در اثر دریافت ناکافی غذا با کوتاه قدی غیر قابل جبران دراثر کمبود مواد مغذی به ویژه ریز مغذیها گزارش شده است. 39% این موارد با اختلالات غذا خوردن همراه بوده است و اصلاح آن منجر به جبران رشد از دست رفته نشده است.
بنابراین دانش آموزان درسنین بلوغ به ویژه دختران باید بدانند که رژیم های کاهش وزن در این دوره ممکن است منجر به کوتاه ماندن قد شود و علاوه بر آن به علت  بروز انواع کمبودهای تغذیه ای، سلامت آنان به خطر افتاده و با مشکلات متعددی که قبلاً شرح داده شد مواجه  می شود.
بالا

اختلالات تغذیه ای

چاقی

چاقی کودکان و نوجوانان درحال حاضر یک مشکل تغذیه ای رو به افزایش درکشورهای توسعه یافته بشمار میرود. براساس آخرین اطلاعات حداقل 27درصد کودکان و 21 نوجوانان در آمریکا چاق هستند که معرف 54 درصد افزایش درچاقی کودکان و 39 درصد افزایش درچاقی نوجوانان آمریکایی در دو دهه اخیر است. با این روند هشدار دهنده افزایش چاقی در کودکی و نوجوان، محققین تخمین می زنند که 70 درصد نوجوانان چاق، بزرگسالان چاق خواهند بود و حتی این خطر وجود دارد که این افراد در دوران بزرگسالی دچار چاقی مفرط شوند.

بررسی کشوری در سال 1377 (‌ANIS) درزمینه ارزیابی رشد کودکان زیر 5 سال ایران نشان داده است که 6/4 درصد پسران و 1/4 درصد دختران در مناطق شهری و روستایی کشور چاق هستند. اگر چه چاقی در حال حاضر مشکل عمده کودکان کشور ما به شمار نمیرود ولی با توجه به عوارض و پیامدهای آن پیشگیری حائز اهمیت است. مدارک موجود حاکی از آن است که چاقی کودکی بیشتر متاثر از عوامل محیطی است و نشان دهنده آن است که خانواده و جامعه درایجاد رفتارها و عادات صحیح غذایی درست عمل نکرده است. درمقابل، چاقی نوجوانی هم به عواملی محیطی و هم  به عوامل ژنتیکی بستگی دارد. چاقی در دوران نوجوانی در اغلب اوقات به چاقی بزرگسالی می انجامد که با افزایش خطر ابتلا به دیابت، بیماریهای قلبی-عروقی و افزایش فشار خون همراه است.

گزارش برنامه بسیج ملی آموزش کلسترول در آمریکا در سال 1976 حاکی از آن است که کودکان چاق بیشتر در معرض خطرمشکلات بهداشتی شامل کاهش توانمندی جسمی (به علت مشکلات ارتوپدی و ریوی، مقاومت به انسولین وافزایش فشارخون) هستند. چاقی در کودکان منجر به افزایش کلسترول بد و کاهش کلسترول خوب می شود. علاوه براین، در کودکان چاق بلوغ زودرس وجود دارد و به همین علت دوران رشد استخوانهای طولی در آنها کوتاهتر است که منجر به کوتاهی قد خواهد شد.

برای پیشگیری از چاقی نوجوانی، انجمن قلب آمریکا توصیه های ذیل را ارائه کرده است. این نکات به والدین و دانش آموزان باید آموزش داده شود:

  • برنامه غذایی خود را طوری تنظیم کنید که کالری حاصل از چربی ها بیش از 30 درصد نباشد.

  • برنامه غذایی خود را تعدیل نمایند اما مصرف چربی را چون نوجوانان در دوران رشد هستند نباید حذف کنید.

  • نوجوانان را تشویق کنید که بجای تنقلات پرچربی از میان وعده های سالم مثل میوه ها و سبزی ها استفاده نمایند.

  • نوجوانان می بایستی فعالیت بدنی خود را با ورزش هایی مثل پیاده روی و دوچرخه سواری افزایش دهند.

  • غذا نباید بعنوان پاداش و جایزه به کودکان داده شود.

  • به نوجوانان توصیه کنید که هر روز براساس یک برنامه منظم ورزش کنند.

  • والدین و معلمان وقت ورزش  نوجوانان را نسبت به کارهای دیگر در اولویت قرار دهند. نوجوانان نباید برنامه ورزشی خود را برای انجام کارهای دیگر تعطیل کنند.

  • والدین باید خودشان الگوی مناسب برای دریافت غذای روزانه و فعالیتهای ورزشی باشند. علاوه بر این والدین باید از تناسب اندام، تصوری واقع بینانه داشته باشند و یک انتظار منطقی از فرم بدن کودک و نوجوان با توجه به وضعیت بدنی خود، اقوام و سابقه فامیلی داشته باشند. اضافه وزن درهنگام رشد امری طبیعی است و فقط زمانی که اضافه وزن زیاد و غیر طبیعی است باید کنترل شود. بالا
     

بی اشتهایی عصبی (Anorexia Nervosa)

بی اشتهایی عصبی یک اختلال تغذیه ای است که در دوره بلوغ ممکن است بروز نماید. اغلب نوجوانانی که دچار این مشکل میشوند افرادی زیرک، حساس، باهوش و تحریک پذیر هستند. کمک به نوجوانان دچار بی اشتهایی عصبی از نظر تغذیه ای حائز اهمیت است. در بی اشتهایی عصبی که با محدود کردن دریافت کالری منجر به کاهش وزن یا ایجاد اختلال در افزایش وزن دوران بلوغ میشود، تمایل به لاغرتر بودن و توهم چاق بودن وجود دارد.

تمایل به لاغر بودن در میان دختران معمولتر است. این دختران علیرغم اینکه لاغرند فکر می کنند که چاق هستند و دچار توهم چاق بودن هستند. این علامت می تواند مشخص کننده بی اشتهایی عصبی باشد. شیوع بی اشتهایی عصبی شناخته شده 0.5 تا 4 درصد دردختران نوجوان است.

شیوع بی اشتهایی شناخته نشده و بدون علامت چندین برابر بیشتر است. این افراد بیشتر در معرض خطر هستند زیرا کمتر به پزشک مراجعه می کنند و بیشتر برعادات غذایی غلط و کنترل وزن خود اصرار می نمایند. بی اشتهایی عصبی منجر به آمنوره (قطع قاعدگی)، هیپوترمی یا کاهش دمای بدن و نارسایی قلبی-عروقی خواهد شد. وزن کم، آمنوره و تغذیه ناکافی، دختران دچار بی اشتهایی عصبی را به پوکی استخوان مستعد می نماید. هیپوترمی موجب عدم تحمل سرما و اختلال در ضربان قلب میشود. ناپایداری سیستم قلب و عروق نهایتاً منجر به ضعف، خستگی، گیجی، غش و مرگ خواهد شد.

بهترین راه برای ارزیابی نوجوانان دچار بی اشتهایی عصبی استفاده از BMI ( نمایه توده بدنی ) است  نوجوانانی که دچار بی اشتهایی عصبی هستند معمولاً BMI کمتر از 18 دارند این افراد باید برای درمان به متخصص تغذیه معرفی شوند. بالا
 

بولمیا (Bulimia Nervosa)

بولمیا نیز یکی دیگر از اختلالات تغذیه ای است که مبتلایان به آن معمولاً درغذا خوردن زیاده روی می کنند و سپس با وادار کردن خود به استفراغ، سعی در کاهش وزن و لاغر شدن دارند. نوجوانان نیز ممکن است به دلایل متعددی دچار بولمیا شوند. هیجان واضطراب، عدم اعتماد به نفس و خصوصیات فردی از عواملی هستند که خطر بروز اختلال را تشدید می کنند.

عوارض بولمیا عبارت است از خستگی، ضعف و کاهش تمرکز حواس که در ارتباط با دریافت ناکافی انرژی و سایر مواد مغذی است. در این افراد نیز مانند مبتلایان به بی اشتهایی عصبی، سوء تغذیه به تنهایی میتواند موجب تغییرات متعدد درغدد داخلی از جمله اختلال قاعدگی شود. به علت محدود کردن برنامه غذایی علائم هیپوتیروئیدیسم مانند هیپوترمی، بالارفتن کلسترول خون و یبوست ممکن است وجود داشته باشد.

بروز این اختلال درنوجوانان شایع نیست اما به علت عوارض متعدد آن برسلامت لازم است مراقبین بهداشت مدارس و والدین از این اختلال آگاه باشند. مهمترین راه پیشگیری از بروز این اختلال تغذیه ای، ایجاد رفتارهای غذایی صحیح از دوران کودکی، افزایش آگاهی های تغذیه ای و مطلع ساختن دانش آموزان و نوجوانان از خطرات رژیم های غذایی نامتعادل است. بالا
 

کم خونی فقر آهن

کمبود آهن و کم خونی ناشی از آن، از مشکلات عمده تغذیه ای و بهداشتی کشور است. گروههایی که بیشتر در معرض کم خونی فقر آهن قرار دارند شیرخواران، کودکان زیر 6 سال، نوجوانان بخصوص دختران نوجوان و زنان در سنین باروری بخصوص زنان باردار هستند. پسرا ن و نوجوانان و مرداان بالغ هم ممکن است دچار کم خونی فقر آهن بشوند اما این خطر در آنها کمتر است.  برای کسب اطلاعات بیشتر در این خصوص اینجا را کلیک کنید. بالا

 


منبع: شیخ الاسلام ربابه، "مجموعه آموزشی تغذیه در سنین مدرسه"، دفتر بهبود تغذیه جامعه معاونت سلامت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، 1383

تهیه و گردآوری : دکتر بابک عشرتی

ویرایش و تدوین: دکتر محمد رهنوردی

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 مهارتهای فرزندپروری 

پدر و مادر عزیز آیا برای تربیت فرزندانتان دانشی آموخته اید؟ یا مهارتی کسب نموده اید؟ برای تربیت سازنده فرزندان مهارتهایی وجود دارد که با استفاده ار آنها در روند مراقبت از کودکانتان می توانید نقش اساسی در رشد آنها داشته باشید.

 

 

مهارت های فرزند پروری

 

1) به رفتارهای کودکتان با دقت توجه کنید.

 بسیاری از والدین توجه کمی به آنچه که در خانه اتفاق می افتد دارند و به همین دلیل ممکن است مشکلات را بیشتر و مهم تر و بالعکس کمتر و کم اهمیت تر از آنچه که هست ارزیابی کنند. برای مثال: کودکان گاه کاهی نق می زنند بویژه، در زمان خستگی، بیماری و یا تغییرات محیط، اگر والدین خود خسته و ناراحت باشند ممکن است این مشکل را خیلی بزرگ جلوه کنند. گاهی بالعکس، کودکی که مرتباً با همسالانش دعوا می کند والدین بی توجهی کرده و آن را طبیعی می دانند و هیچ اقدامی نمی کنند.

با توجه نمودن به رفتارها و یادداشت کردن آنها و اینکه چند بار در روز می افتد بهتر می توانید بفهمید که آیا کودکتان مشکل دارد و آیا نحوه برخورد شما برای حل مشکل مفید است؟

 

2) چگونه می شود رابطه بهتری با فرزندم داشته باشم؟

اوقات خوبی را با فرزندتان بگذرانید

معمولاً والدین زمان بسیار کمی را با فرزندشان می گذرانند و بیشتر مواقعی که به ظاهر با بچه ها هستند، اغلب به فعالیت دیگری مشغول هستند. بهتر است در طول روز و به طور مکرر زمانهایی را با کودکتان بگذرانید. زمانهای کوتاه (برای مثال 10-1 دقیقه) مفیدتر است. مثلاً وقتی که کودک به شما مراجعه می کند تا چیزی بپرسد و یا چیزی می خواهد، بهترین زمان برای توجه به کودک است.

با کودکتان صحبت کنید

در مورد چیزهایی که فرزند شما به آن علاقه دارد صحبت کنید. صحبت با کودک به او کمک می کند که سخن گفتن را یاد بگیرد، مهارتهای اجتماعی و گفتگو کردن را بیاموزد و اعتماد به نفسش افزایش می یابد.

احساسات خود را به کودکتان نشان بدهید

فرزندتان را بغل کنید، لمس کنید، در آغوش بگیرید ببوسید، ماساژ دهید، قلقلک بدهید. این کارها به کودکان کمک می کند که از مورد توجه بودن و مورد محبت واقع شدن احساس آرامش کنند و رابطه عاطفی آنها محکم تر شود.

 

3) والدین عزیز اگر مایلید فرزند شما رفتار مطلوبی انجام دهد لازم است  مهارتهای تشویق کردن را بیاموزید

رفتار مطلوبی را که می خواهید کودکتان انجام دهد دقیقاً مشخص کنید ( برای مثال "" داشتن نظم "" برای کودک مبهم است ، به جای آن می توانید از کودک خود بخواهید مثلاً اسباب بازیها را در محل خودش قرار دهد ).

در هر نوبت یک رفتار را انتخاب کنید و وقتی فرزند شما آن رفتار را بصورت خودکار انجام می داد روی رفتار دیگری تمرکز کنید.

از روشهای گوناگون تشویق کردن استفاده کنید. تشویقهای شما می تواند کلامی باشد ( برای مثال: آفرین دخترم من واقعاً از این که بعد از اتمام  بازی اسباب بازیهای خود را مرتب کردی، خوشحالم) یا تشویقهای غیر کلامی باشد مثل لبخند زدن، چشمک زدن، بغل کردن، و ... که کودکان از آن لذت می برند. اگر تشویق مادی ( خرید یک وسیله) استفاده می کنید دقت کنید آن وسیله گران نباشد، مورد علاقه فرزندتان باشد، حتماً بعد از اینکه کودکتان رفتار مطلوب را انجام داد آن را تهیه کنید و حتماً به وعده خود عمل کنید.

اگر در تشویق کردن فرزندتان برای انجام یک رفتار مطلوب ناموفق هستید با متخصص مشورت کنید.

 

4) رفتار و مهارتهای جدید را به کودکانتان آموزش دهید:

برخی از والدین تصور می کنند کودکان با گذشت زمان و وقتی بزرگتر می شوند یاد می گیرند چگونه در هر موقعیتی رفتار کنند . در حالیکه برای یادگیری هر مهارت جدید لازم است والدین آموزش دهند، با فرزندشان تمرین کنند، کودک خود را تشویق نمایند و خود الگوی خوبی در این زمینه باشند.

 

5) با رفتار نامطلوب فرزندم چگونه برخورد کنم؟

کودکان خواسته های زیادی دارند که انجام همه آنها مقدور نیست و یا برخی از این خواسته ها پسندیده نیستند. بنابراین همه کودکان لازم است که حدود و قوانین را یادبگیرند و ناکامی و ناراحتی خود را هنگامی که به خواسته هایشان نمی رسند کنترل کنند. مدیریت این رفتارها برای والدین ممکن است پردردسر باشد، اما روش های مثبت و موثری وجود دارد که به کودکان کمک می کند کنترل بر خویش (خویشتنداری) را یاد بگیرند.

روش های مختلفی برای اداره مشکلات رفتاری کودکان وجود دارد. والدین با تمرین این شیوه ها فرصت خواهند یافت که در هر شرایطی روش مناسب را برگزینند.

 

6)چگونه رفتارهای نامطلوب کودکم را در خارج از خانه مدیریت کنم؟

کودکان ممکن است در خانه مشکلی نداشته باشند ولی در موقعیتهای دیگری مثل مهمانی، فروشگاه، مطب پزشک و یا مسافرت مشکلاتی را بوجود آورند.

از قبل آماده باشید و چنین موقعیتهایی را در خانه و خارج از خانه تعیین کنید

انتظاراتی که از کودک خود دارید از قبل مشخص کنید و برای او توضیح دهید ( برای مثال امروز که می رویم فروشگاه می خواهم که دست منو بگیری و از من دور نشوی)

فعالیتهای سرگرم کننده ای برای کودک در آن موقعیت خاص فراهم کنید ( مثلاً بردن اسباب بازی مورد علاقه کودک).

 

7) می خواهم تسلط بیشتری بر اوضاع داشته باشم

والدین عزیز هر روز حوادث و مسائلی در زندگی شما پیش می آید که ممکن است تعادل شما را دچار اشکال کند. نمی توانیم از وقوع بعضی حوادث جلوگیری کنیم ولی می توانیم خود را برای مقابله با چنین حوادثی آماده کنیم. می توانیم فکر، احساس و رفتارمان را طوری تنظیم کنیم که آسسیب کمتری ببینیم. ابتدا موقعیتهای دشوار را مرور کنید و مهارتهایی که برای برخورد با آنها لازم است تمرین کنید. توانایی ها و ضعفهای خود را بشناسید. اگر مشکلاتی در زندگی شما هست همین امروز برای حل آن اقدام کنید.

 

8) چگونه می توانم روحیه بهتری داشته باشم؟

هنگامی که یک اتفاق ناگوار برای شما می افتد، افکار منفی از ذهن تان می گذرد. این افکار ممکن است در همان موقع باورکردنی باشند اما اگر بعداً راجع به آن فکر کنید به نظرتان غیرواقعی، مبالغه آمیز و حتی خنده دار باشد اما در همان زمان این افکار باعث ناراحتی و نگرانی بیشتر شما می شود و موجب می شود که شما تصمیمات درستی نگیرید و حتی مشکلتان بدتر شود. افکار منفی را شناسایی کنید ( مثل من همیشه خراب می کنم). در گفتگو با خود عبارت مثبت در جهت سازگاری بیشتر استفاده کنید. ( مثل می توانم این مشکل را حل کنم) و با افکار منفی مبازره کنید ( گاهی خراب می کنم ولی بیشتر اوقات خوب عمل کرده ام ) یاد بگیرید که چگونه خودتان را در شرایط سخت آرام نگه دارید. برای موقعیتهایی که احتمال دارد مشکلی پیش بیاید برنامه ریزی کنید و آماده باشید.

 

9) همه مسئولیتها به گردن من است و کسی کمک نمی کند

پدر یا مادر بودن وظیفه دشواری است و اگر پدر یا مادر هر کدام بخواهند به تنهایی این مسئولیت را بپذیرند دچار خستگی و ناامیدی خواهند شد. یاد بگیرید از دیگران کمک بخواهید با همسرتان کارها را تقسیم کنید در مورد مشکلات پیش آمده حرف بزنید. اگر تا حالا چنین کاری نکرده اید ممکن ایت در ابتدا همسر و سایر اطرافیان به راحتی تقاضای شما را نپذیرند چون آنان عادت کرد ه اند که شما همه کارها را انجام دهید

 

معاونت سلامت دفتر سلامت روانی اجتماعی و مدارس اداره سلامت روان با همکاری پژوهشکده مطالعات علوم شناختی